کاربرد و نحوه ساخت سوله UBM

کاربرد و نحوه ساخت سوله UBM

بازار پرتقاضای ساخت سوله و پیشرفت فناوری‌های ساخت‌وساز، تحولی در صنعت سوله‌سازی ایجاد کرده است. سوله UBM، راه‌حلی مناسب برای ساخت سریع سوله‌ای سبک و مقاوم، اولین بار در دهه ۱۹۸۰ میلادی به سفارش ارتش آمریکا ساخته شد. مصالح اصلی آن ورق گالوانیزه است که به‌وسیله دستگاه، شکلی منحنی گرفته و به هم دوخته می‌شود. از این رو سقف این نوع سوله، قوسی است.

یکی از اشتباهات رایج این است که سوله UBM و سوله قوسی را معادل یکدیگر به کار می‌برند، در صورتی که چنین چیزی درست نیست. سوله‌ها به‌صورت کلی به سه دسته سوله تیرورقی، سوله خرپایی و سوله UBM تقسیم می‌شوند که همگی دارای سقف شیب‌دار بوده و در سوله تیرورقی و خرپایی می‌توان آن را به‌صورت تخت یا قوسی و در سوله یو بی ام فقط به‌صورت قوسی ساخت.

ماهیت سوله UBM

شرکت آمریکایی M.I.C.، اولین ارائه‌دهنده فناوری دستگاه‌های Ultimate Building Machine (UBM)در سال ۱۹۹۴، توانست سرعت ساخت سوله را به‌طور قابل‌توجهی بالا برد. تمامی اجزای این سوله در محل ساخته می‌شود، در نتیجه در دورافتاده‌ترین مکان‌ها نیز می‌توان فضایی سرپوشیده و ایمن داشت.

برای این کار پس از تهیه نقشه و انتقال تمامی مصالح و دستگاه‌ها به محل پروژه، ورق‌های گالوانیزه که در چندین رنگ نیز موجود هستند، طبق نقشه‌های از پیش تائیدشده وارد دستگاه شده، برش خورده، از بین غلطک‌ها عبور کرده و به شکل قوس و منحنی موردنیاز درمی‌آیند و سپس این پنل‌ها که لبه‌های آن به‌صورت نر و مادگی درآمده، با استفاده از دستگاه سیمر به هم دوخته می‌شوند.

قطعات بر روی فونداسیونی که از قبل آماده شده قرار می‌گیرند، محکم می‌شوند و سوله UBM شکل می‌گیرد. فقط به این مسئله توجه داشته باشید که تمامی این مراحل باید توسط نیروهای آموزش‌دیده و متخصص انجام شوند تا علاوه بر درک ماهیت و عملکرد دستگاه، بتوانند سوله‌ای پایدار و باکیفیت بسازند.

ضمن اینکه باید هنگام کار با دستگاه، تمامی مشخصات از جمله ضخامت، شعاع و … مطابق دفترچه و دستورالعمل‌های موجود تنظیم شوند تا از آسیب به مصالح جلوگیری شود و سازه‌ای ایمن داشته باشیم. معمولا کار طراحی سوله‌های یو بی ام و مدل‌سازی آن‌ها با نرم‌افزار M.I.C Cosmic Software انجام می‌شود.

نکته‌ای که باید در ساخت این نوع سوله به آن توجه کرد، محل احداث پروژه است که معمولا پیش از طراحی از لحاظ جنس خاک و … بررسی می‌شود اما در حین فرایند ساخت، باید فضای کافی برای جانمایی دستگاه‌ها و مراحل مختلف وجود داشته باشد که معمولا عبارتند از:

• محلی برای قرارگرفتن دستگاه
• فضای مانور تریلی
• فضای کافی برای صاف نگه‌داشتن ورق پیش از ورود به دستگاه
• فضای لازم برای ورق منحنی که از دستگاه خارج می‌شود
• محلی برای انتقال پنل‌ها و خالی‌کردن دستگاه و دوخت‌ودوز آن‌ها

از آنجا که برای آماده‌سازی به فضای نسبتا بزرگی احتیاج است که احتمالا از مساحت سوله بزرگ‌تر باشد، در صورتی که پستی و بلندی یا شیبی وجود داشته باشد، فقط کافیست زمین زیر کفی تریلی را مسطح کنید.

انواع سوله UBM

سوله UBM را می‌توان به سه صورت کلی ساخت:

• زمین به زمین یا تک شعاع: نوع متداولی از این سوله که تماما یکپارچه و با ارتفاع محدودتر نسبت به انواع دیگر ساخته می‌شود.
• دیوار به دیوار یا دو شعاع: در برخی، دیوارها نیز از جنس ورق گالوانیزه و پیوسته با سقف ساخته می‌شوند و گاهی نیز سقف بر روی ستون سوار می‌شود که بیشتر نقش سایه‌بان یا پناهگاه را دارد.
• سه‌گوش یا Gable: در این سوله، سقف به حالت مثلثی نزدیک می‌شود و ارتفاع داخلی بیشتری را به وجود می‌آورد.

ساخت این نوع سوله شاید به ظاهر آسان و سریع به نظر برسد و همین مسئله، افراد را درباره پایداری و ایمنی آن با تردید روبه‌رو کند اما مصالح و روش ساخت آن موردتائید سازمان‌های مختلف است؛ NASA، US Army، DGNB.

کاربردهای سوله UBM

در صورتی که ابعاد و اندازه‌های سوله مدنظر با ابعاد قابل‌اجرای سوله یو بی ام هم‌خوانی داشته باشد، تقریبا آن را برای هر کاربری می‌توان استفاده کرد، به‌جز مواردی مانند مرغداری یا دارویی؛ چون عایق آن جاذب بو بوده و امکان ضدعفونی وجود ندارد.

• پارکینگ
• کشاورزی

• صنعتی
• تجاری
• فضای عمومی
• آموزشی

• پناهگاه اضطراری
• مسکونی
• انبار

بیشترین کاربردهای سوله UBM هستند.

مزایا و معایب سوله UBM

• از مزایای سوله UBM می‌توان به ساختار یکپارچه آن بدون هیچ ستون یا تیری اشاره کرد که البته از طرفی باعث ایجاد محدودیت در اجرای دهانه و ارتفاع می‌شود. اما نحوه ساخت آن، دوخت‌ودوز پنل‌ها به یکدیگر و عدم‌نیاز به هیچ‌گونه پیچ و مهره یا جوشی برای اتصال، سازه UBM را به سوله‌ای کاملا منسجم تبدیل کرده که ضدآب است و نگرانی بابت عایق رطوبتی یا نشتی آب ایجاد نمی‌کند.
• به‌دلیل مصالح اصلی که در ساخت سوله یو بی ام استفاده می‌شود، می‌توان آن را سازه‌ای ضدرنگ، نسوز، دوست‌دار محیط‌زیست و مقاوم در برابر خوردگی دانست که تحت شرایط محیطی ویژه مانند باد و زلزله نیز، مقاومت بسیار مناسبی از خود نشان می‌دهد.
• از آنجا که تمامی مراحل ساخت این نوع سوله در محل احداث پروژه انجام می‌شود و نیازی به فونداسیون گسترده، نصب ستون یا تیرریزی ندارد، پیاده‌سازی و اجرای آن بسیار سریع‌تر از انواع سوله تیرورقی یا خرپایی است و تقریبا ۱۰ تا ۱۲ متخصص اجرایی، در یک روز می‌توانند حدود ۱۰۰۰ متر مربع از این سوله را بسازند و کار ساخت به‌جای چندین ماه، تنها در چند روز انجام می‌شود.

• چنین شیوه ساختی، علاوه بر سرعت بالای ساخت، هزینه را بسیار کمتر می‌کند که قیمت سوله UBM را تا یک‌سوم انواع دیگر سوله کاهش می‌دهد. البته با توجه به هزینه‌های دستگاه، مصالح و حمل‌ونقل، ساخت آن برای مساحت‌های کمتر از ۱۰۰۰ متر مربع صرفه اقتصادی ندارد.
• سوله یو بی ام نیز مانند تمام سوله‌های دیگر، امکان نصب در، پنجره و حتی هواکش و خوددمنده بر روی سقف را داراست. فقط اجرای نورگیر سقفی بر روی آن ممکن نیست و باید از نور مصنوعی استفاده کرد.
• از معایب بزرگ سوله یو بی ام این است که امکان نصب جرثقیل سقفی درون آن وجود ندارد و این مسئله در کاربردهای صنعتی تاحدودی مشکل‌ساز است.
• به‌علاوه، به دلیل ماهیت ساخت آن، امکان دمونتاژ یا انتقال به جایی دیگر وجود ندارد.
• از طرفی گالوانیزه باعث می‌شود که در فصول گرما به دلیل تبادل حرارتی بالا، هدررفت انرژی بسیاری داشته باشد.